Box 3 in 2026: dit betekenen de nieuwe regels voor jouw vermogen

Hoe werkt box 3 in 2026?

In box 3 betaal je belasting over het rendement van je vermogen, zoals spaargeld en beleggingen. Er zijn in de praktijk 2 manieren waarop je box 3-belasting kan worden berekend: fictief (forfaitair) rendement of werkelijk rendement. 

Bij fictief rendement gebruikt de Belastingdienst vaste percentages om je rendement te berekenen. Bij werkelijk rendement wordt gekeken naar het rendement dat je daadwerkelijk hebt behaald met je vermogen.

Het tarief in box 3 blijft in 2026 op 36%.

Hieronder leggen we beide methoden verder uit, zodat je precies weet hoe box 3 wordt berekend.

1. Box 3 en werkelijk rendement: wanneer kun je bezwaar maken?

Is jouw werkelijke rendement in box 3 lager dan het fictieve rendement? Dan kun je ook in 2026 gebruikmaken van de tegenbewijsregeling.

Je betaalt dan belasting over je werkelijke rendement, niet over het forfaitaire bedrag.

Let op:

Het werkelijke rendement wordt berekend volgens strikte regels. Ook ongerealiseerde waardestijgingen tellen mee. Denk aan:

• een stijgende woningwaarde, bijvoorbeeld bij een tweede woning. Voor box 3 wordt de waarde van vastgoed gebaseerd op de WOZ-waarde.
• beleggingen die meer waard zijn geworden, maar nog niet zijn verkocht. 
  Het heffingsvrije vermogen speelt geen rol bij de berekening van het werkelijke rendement.

2. Forfaitair rendement box 3: deze percentages gelden in 2026

De standaardmethode is de berekening met een forfaitair rendement. Dit wordt ook wel fictief rendement genoemd. De Belastingdienst kijkt hierbij niet naar wat je werkelijk hebt verdiend met je vermogen. In plaats daarvan wordt er gewerkt met vaste percentages per soort vermogen, zoals spaargeld, beleggingen en schulden.

Voor 2026 zijn de (voorlopige) percentages bekendgemaakt:

• bank- en spaartegoeden: 1,28%
• schulden: 2,70%
• overige bezittingen: 6,00%

Onder overige bezittingen vallen onder andere beleggingen en aandelen, obligaties en vorderingen. Ook een woning kan in box 3 vallen, bijvoorbeeld wanneer je een tweede huis bezit. 

Het percentage van 6% staat vast. De percentages voor spaargeld en schulden worden begin 2027 vastgesteld, Maar voor de berekening van box 3 in 2026 gebruikt de Belastingdienst deze voorlopige cijfers.

Heffingsvrij vermogen 2026: vanaf welk bedrag betaal je vermogensbelasting?

Goed nieuws: het heffingsvrije vermogen is in 2026 hoger dan in 2025. In 2025 was dit nog € 57.684, in 2026 komt het heffingsvrije vermogen uit op € 59.357. Dit heffingsvrije vermogen geldt per belastingplichtige, dus met een fiscale partner is het € 118.714.

Blijf je met je vermogen onder dit bedrag? Dan is er sprake van belastingvrij sparen en betaal je geen box 3-belasting.

Dit geldt ook voor spaargeld van je kind in box 3, zolang het totale vermogen onder de vrijstelling blijft. 

Andere belangrijke vrijstellingen in box 3

Contant geld

Heb je contant geld in huis, bijvoorbeeld in een envelop, kluisje of in een ‘oude sok’? Dan telt dat in principe ook mee in box 3. De overheid snapt alleen ook dat veel mensen een klein bedrag contant achter de hand houden. Daarom is er een aparte vrijstelling. 

• In 2026 is de vrijstelling voor contact geld € 672 per persoon.
• Heb je een fiscale partner, dan is dat samen € 1.344.

Alles boven die vrijstelling telt mee als vermogen in box 3. In de praktijk gaat het vaak om kleine bedragen, maar het is wél iets om rekening mee te houden als je bijvoorbeeld structureel grotere bedragen contant aanhoudt.

Schulden in box 3: pas aftrekbaar boven de drempel

Schulden kunnen je box 3-vermogen verlagen, maar je mag niet elke schuld automatisch meenemen. De Belastingdienst werkt met een schuldendrempel. Dat betekent dat je alleen het deel van je schulden boven die drempel mag aftrekken in box 3. 

• Schuldendrempel is in 2026 € 3.800 per persoon.
• Met fiscale partner komt dat uit op € 7.600 samen.

Een simpel voorbeeld:

Heb je € 5.000 aan schulden en geen fiscale partner? Dan mag je niet € 5.000 aftrekken, maar alleen het deel boven € 3.800. Dat is dus € 1.200. 

Dit is vooral relevant als je schulden hebt die in box 3 vallen, zoals:

• een persoonlijke lening
• een schuld bij familie (als dit echt een lening is)
• roodstand op je betaalrekening
• een beleggingslening

Let op: je eigen woning hoort meestal in box 1, en de hypotheek op je hoofdwoning dus ook. Maar heb je bijvoorbeeld een tweede woning of verhuurde woning (huis in box 3), dan kan de financiering daarvan wél (deels) in box 3 terugkomen.

Groene beleggingen: nu nog voordeel, maar straks niet meer

Groene beleggingen zijn investeringen in projecten die goed zijn voor milieu en duurzaamheid. Denk aan:

• duurzame energie (zoals zonne- of windenergie)
• natuurontwikkeling
• duurzame bouwprojecten

Je belegt dan meestal via een speciaal groenfonds of een erkende groene bank. Die fondsen investeren vervolgens in duurzame projecten.

De overheid wil duurzaam investeren stimuleren. Daarom krijg je in 2026 nog een fiscaal voordeel:

• vrijstelling: € 26.715 per persoon
• met fiscale partner: € 53.430

Daarnaast krijg je een heffingskorting van 0,1%.

Maar… het fiscale voordeel wordt de komende jaren sterk beperkt: Let op:

• In 2027 daalt de vrijstelling sterk
• In 2028 verdwijnen zowel de vrijstelling als de heffingskorting

Dat betekent dat het effect op je box 3 rendement in de toekomst kleiner wordt. Het is dus verstandig om hier vooruit naar te kijken in je vermogensplanning.

Box 3 in 2026: even samengevat

• Box 3 werkt nog met fictief rendement
• Tarief blijft 36%
• Heffingsvrij vermogen stijgt
• Werkelijk rendement kan soms gunstiger zijn
• Schulden en vrijstellingen spelen een grote rol
• Toekomstige wijzigingen maken vooruitkijken slim

Hulp nodig bij jouw box 3-berekening?

Twijfel je over je box 3 rendement, de belasting bij verkoop van aandelen of hoe je vermogen fiscaal slim is opgebouwd? Dan denken we graag met je mee.

Bij Stolp+KAB kijken we niet alleen naar de regels, maar vooral naar wat ze voor jou betekenen. Praktisch, persoonlijk en zonder gedoe.

Kom gerust eens langs voor een kop koffie. Dan rekenen we het samen helder voor je door.

Neem contact op